Konteksty



TOMASZ RÓŻYCKI
Majdan
                                         Jurijowi

Co jeszcze mam napisać? Że bronią się ogniem
przeciwko zimie i ciemnościom. Miasto płonie,
a oni robią wewnątrz drugie miasto z ciała
i krwi, mur oddechów. Jeśli zima się cofnie,

car wyśle przeciw buntownikom metalowe
tanki, fałszywe słowa i dużo pieniędzy.
Jeszcze - że tamci wyprowadzają go nago
na śnieg, biją, gwiżdżą, do ręki dają miotłę

i mówią: Hetmań nam, Kozacze! Potem robią
sobie pamiątkowe zdjęcia, w tle smolisty dym
i śnieg w brunatne plamy, proporcje niezachwiane.
I może jeszcze o tym momencie w kostnicy,

kiedy po dwóch godzinach wszystkie telefony
na zakrwawionym stole w korytarzu nagle
naraz zaczynają dzwonić i na ekranie
wyświetla się jedno słowo: Mama.

Majdan, Tomasz Różycki

Z tomu "Litery", który ukaże się nakładem wydawnictwa a5 w październiku 2016

Znaleziono w: Zeszyty Literackie Nr 135, jesień 2016

Zeszyty Literackie Nr 135

 
"Skąd się bierze potrzeba władzy? Dlaczego tak jest, że człowiek chce panować nad drugim człowiekiem? Bierze się ona niewątpliwie z jakiegoś lęku przed człowiekiem. Człowiek lęka się drugiego człowieka i kiedy się lęka, usiłuje nad tym drugim człowiekiem zapanować. Wydaje mu się, że drugi człowiek jest dla niego jakimś niebezpieczeństwem. Kiedy zbliża się drugi człowiek do mnie, jestem przekonany, że mi czymś grozi. Aby uchronić się od niebezpieczeństwa, wyzwala się we mnie pragnienie panowania, pragnienie dominacji, pragnienie władzy nad drugim. Im więcej w człowieku lęku przed człowiekiem, tym większe pragnienie władzy. Im większe pragnienie władzy, tym większy lęk człowieka przed człowiekiem.
I teraz z pragnienia władzy nad człowiekiem biorą się rozmaite zachowania, które to pragnienie mają spełnić. Człowiek przebiera się w rozmaite stroje, szaty, które mają podkreślić jego wyższość nad drugim człowiekiem. Gombrowicz, a za nim znakomity nasz psychiatra i mędrzec Antoni Kępiński, powiada, że człowiek ''przyprawia sobie gębę''. Przyprawia sobie taką ''gębę'', która umożliwi mu zapanowanie nad człowiekiem. Przybiera pozy, robi wszystko, ażeby tego drugiego człowieka wziąć pod swoje panowanie. Człowiekowi wydaje się, że jeżeli nie będzie panował nad drugim człowiekiem, to sam zostanie przez niego zniszczony. Ludzie go zniszczą, zjedzą, jeśli nad tymi ludźmi nie zapanuje. Dlatego wchodzi we wspólnotę ludzką nastawiony na walkę".
 
ks. Józef Tischner
"Myśli o wolności, władzy i wspólnocie", Wyd. Znak, 2016
 

Panie Lasu
Grecka „pogoda ducha”, „obiektywność”, „realizm”, „dystans” (chociaż tego ostatniego słowa nie używa się zwykle w jego powszechnym znaczeniu) wobec ludzkich wydarzeń nie są oczywiście sprawą „świadomości”, „wiedzy” ani darem natury. Są zdobyczą ethosu greckiego, a szczególnie greckiej kultury i cywilizacji. A przez „cywilizację” należy rozumieć wpływ kultury na (mimo wszystko) mniejszość.



W świecie naszym ról do woli: gdy więc
podobać chcemy się w swej roli, śmierć,
choć się nie podoba, także zagra w naszym
spektaklu…

Rainer Maria Rilke

Barbarzyństwo - to nie jest całkiem niemożliwe

Mimo nadzwyczajnych przemian technicznych, których jesteśmy świadkami, nie mamy dotąd powodu twierdzić, że zaszło coś, co odmieniło naturę człowieka. Sam fakt, że możemy czytać ze zrozumieniem, z empatią, z przejęciem, myślicieli antycznych, skarby mądrości wedyjskiej. Stary Testament i Nowy Testament, teologów średniowiecznych, sam ten fakt świadczy o tym, że autorzy tych pism są tacy sami jak my, są nam współcześni czy też my im jesteśmy współcześni. Wolno natomiast powiedzieć, że nasze niepokoje, nasze niepewności, nasze poczucie wydziedziczenia są znacznie dotkliwsze.Więcej…

ŚWIAT TO KSIĄŻKA DO CZYTANIA

A raczej: muzyka do zagrania. Suma ulotnych sygnałów, za których pomocą trzeba próbować dotrzeć do trwałego obrazu.
Wszystko zależy od „wykonywania muzyki”, od ukształtowania tego trwałego obrazu świata, a przynajmniej od przebiegu przeżyć, dzięki któremu spostrzega się, że prawda nie zawiera się w takich ulotnych sygnałach, ale w esencjach: jeśli nie ma esencji (idei), są tylko fakty - a jeśli nie ma faktów, nie ma również żadnego sensu (XXXVI, 25).
    
Notatki, Nicola Chiaromonte
Fundacja Terytoria Książki, Gdańsk 2015

Odwiedza nas 45 gości oraz 0 użytkowników.

Szukaj

Początek strony